Navabrahma Temples, Alampurनवब्रह्म मंदिर, आलमपुरనవబ్రహ్మ ఆలయాలు, ఆలంపూర్

Deity and worship

The deity

Shiva as Bala Brahmeshwara, a linga, in the main living temple.

Sacred waters (theertham)

The Tungabhadra, which flows beside the temples.

Puja tradition

Shaiva worship by temple priests under the Endowments Department; the other eight temples are monuments.

Offerings and prasadam

Water, milk, bel leaves and flowers.

Devotees pray here for

Pilgrims combine Bala Brahma with the Jogulamba Shakti Peetha next door, seeking blessings for the family. This is what devotees believe, not a promise.

Plan your visit

Dress and entry

The temple area is protected by the ASI; follow the site rules and do not climb on the monuments.

How to reach

Alampur is about 25 km from Kurnool and about 200 km from Hyderabad. Kurnool has the nearest major railway station; Hyderabad airport is about 190 km.

Best time to visit

October to February. Summers are very hot.

Crowds

Mahashivaratri and the Navaratri festival at Jogulamba.

Timings change with seasons and festivals, so confirm before you travel.

HistoryDocumented history

Alampur, at the meeting point of the Tungabhadra and Krishna valleys, was a major Shaiva centre under the Chalukyas of Badami. The nine temples, named Bala Brahma, Kumara Brahma, Arka Brahma, Vira Brahma, Vishva Brahma, Taraka Brahma, Garuda Brahma, Svarga Brahma and Padma Brahma, stand in one walled area by the river, near the Jogulamba temple.

ArchitectureDocumented history

The nine temples are built of sandstone, each with a sanctum, a pillared hall and a curved Nagara tower (rekha-prasada), crowned by a large ribbed stone (amalaka). This northern form, built by a southern dynasty, makes Alampur important for the study of early temple styles. The walls carry fine carved niches, window screens and door frames, with river goddesses, guardians and scenes from the epics.

The Bala Brahma temple, the largest, is still in worship and has a later hall in front. The others are protected monuments.

PhilosophyInterpretation

Nine shrines to one Shiva, each named for Brahma, show the gods of creation and dissolution joined in one place.

Meaning todayInterpretation

The temples are a key site for the study of early Indian temple architecture, and a small ASI museum on site holds sculptures from the area.

Festivals

Mahashivaratri · Magha (Feb-Mar)

Night-long worship at Bala Brahma, with pilgrims also visiting Jogulamba.

देवता और पूजा

देवता

मुख्य जीवित मंदिर में बाल ब्रह्मेश्वर के रूप में शिव, एक लिंग।

पवित्र जल (तीर्थ)

मंदिरों के पास बहती तुंगभद्रा।

पूजा परंपरा

धर्मस्व विभाग के अधीन पुजारियों द्वारा शैव पूजा; शेष आठ मंदिर स्मारक हैं।

चढ़ावा और प्रसाद

जल, दूध, बेलपत्र और फूल।

भक्त यहाँ इनके लिए प्रार्थना करते हैं

तीर्थयात्री पास के जोगुलांबा शक्तिपीठ के साथ बाल ब्रह्म के दर्शन कर परिवार के लिए आशीर्वाद माँगते हैं। यह भक्तों की आस्था है, कोई वादा नहीं।

यात्रा की योजना

वेशभूषा और प्रवेश

मंदिर क्षेत्र पुरातत्व सर्वेक्षण द्वारा संरक्षित है; स्थल नियमों का पालन करें और स्मारकों पर न चढ़ें।

कैसे पहुँचें

आलमपुर कुर्नूल से लगभग 25 किमी और हैदराबाद से लगभग 200 किमी है। निकटतम बड़ा रेलवे स्टेशन कुर्नूल है; हैदराबाद हवाई अड्डा लगभग 190 किमी है।

जाने का अच्छा समय

अक्टूबर से फ़रवरी। गर्मियाँ बहुत तीखी होती हैं।

भीड़

महाशिवरात्रि और जोगुलांबा का नवरात्रि उत्सव।

समय मौसम और त्योहारों के साथ बदलता है, इसलिए यात्रा से पहले पुष्टि कर लें।

इतिहासDocumented history

तुंगभद्रा और कृष्णा घाटियों के मिलन स्थल पर आलमपुर बादामी के चालुक्यों के अधीन एक प्रमुख शैव केंद्र था। नौ मंदिर, बाल ब्रह्म, कुमार ब्रह्म, अर्क ब्रह्म, वीर ब्रह्म, विश्व ब्रह्म, तारक ब्रह्म, गरुड़ ब्रह्म, स्वर्ग ब्रह्म और पद्म ब्रह्म, नदी किनारे एक ही चारदीवारी में जोगुलांबा मंदिर के पास हैं।

स्थापत्यDocumented history

नौ मंदिर बलुआ पत्थर के हैं, प्रत्येक में गर्भगृह, स्तंभयुक्त मंडप और वक्र नागर शिखर (रेखा-प्रासाद), जिसके ऊपर बड़ा धारीदार आमलक है। एक दक्षिणी राजवंश द्वारा बनाया गया यह उत्तरी रूप आलमपुर को प्रारंभिक मंदिर शैलियों के अध्ययन में महत्वपूर्ण बनाता है। दीवारों पर नदी देवियों, द्वारपालों और महाकाव्यों के दृश्यों वाले सुंदर आले, जालीदार झरोखे और द्वार चौखटें हैं।

सबसे बड़ा बाल ब्रह्म मंदिर आज भी पूजा में है और उसके सामने बाद का मंडप है। शेष मंदिर संरक्षित स्मारक हैं।

दर्शनInterpretation

एक ही शिव के नौ देवालय, प्रत्येक ब्रह्मा के नाम पर, सृष्टि और लय के देवताओं को एक स्थान पर जोड़ते हैं।

आज का अर्थInterpretation

ये मंदिर प्रारंभिक भारतीय मंदिर स्थापत्य के अध्ययन के प्रमुख स्थल हैं, और स्थल पर पुरातत्व सर्वेक्षण का छोटा संग्रहालय क्षेत्र की मूर्तियाँ सँजोए है।

उत्सव

महाशिवरात्रि · Magha (Feb-Mar)

बाल ब्रह्म में रात भर पूजा, और तीर्थयात्री जोगुलांबा के भी दर्शन करते हैं।

దేవత మరియు పూజ

దేవత

ప్రధాన పూజిత ఆలయంలో బాల బ్రహ్మేశ్వరుడిగా శివుడు, లింగ రూపంలో.

పవిత్ర జలం (తీర్థం)

ఆలయాల పక్కన ప్రవహించే తుంగభద్ర.

పూజా సంప్రదాయం

దేవాదాయ శాఖ ఆధ్వర్యంలో అర్చకుల శైవ పూజ; మిగిలిన ఎనిమిది ఆలయాలు స్మారకాలు.

సమర్పణలు, ప్రసాదం

నీరు, పాలు, బిల్వపత్రాలు, పూలు.

భక్తులు ఇక్కడ వీటి కోసం ప్రార్థిస్తారు

భక్తులు పక్కనే ఉన్న జోగులాంబ శక్తిపీఠంతో పాటు బాల బ్రహ్మను దర్శించి కుటుంబ క్షేమం కోరుకుంటారు. ఇది భక్తుల విశ్వాసం, హామీ కాదు.

యాత్ర ప్రణాళిక

వస్త్రధారణ, ప్రవేశం

ఆలయ ప్రాంతం పురావస్తు శాఖ సంరక్షణలో ఉంది; నియమాలు పాటించండి, స్మారకాలపైకి ఎక్కవద్దు.

ఎలా చేరుకోవాలి

ఆలంపూర్ కర్నూలు నుండి సుమారు 25 కి.మీ., హైదరాబాద్ నుండి సుమారు 200 కి.మీ. దగ్గరి పెద్ద రైల్వే స్టేషన్ కర్నూలు; హైదరాబాద్ విమానాశ్రయం సుమారు 190 కి.మీ.

సందర్శనకు అనువైన కాలం

అక్టోబర్ నుండి ఫిబ్రవరి. వేసవి చాలా వేడిగా ఉంటుంది.

రద్దీ

మహాశివరాత్రి, జోగులాంబ నవరాత్రి ఉత్సవాలు.

సమయాలు కాలాలు, పండుగలను బట్టి మారుతాయి, కాబట్టి ప్రయాణానికి ముందు నిర్ధారించుకోండి.

చరిత్రDocumented history

తుంగభద్ర, కృష్ణ లోయలు కలిసే చోట ఉన్న ఆలంపూర్ బాదామి చాళుక్యుల కాలంలో ప్రముఖ శైవ కేంద్రం. బాల బ్రహ్మ, కుమార బ్రహ్మ, అర్క బ్రహ్మ, వీర బ్రహ్మ, విశ్వ బ్రహ్మ, తారక బ్రహ్మ, గరుడ బ్రహ్మ, స్వర్గ బ్రహ్మ, పద్మ బ్రహ్మ అనే తొమ్మిది ఆలయాలు నది ఒడ్డున ఒకే ప్రాకారంలో, జోగులాంబ ఆలయం దగ్గర ఉన్నాయి.

వాస్తుశిల్పంDocumented history

తొమ్మిది ఆలయాలు ఇసుకరాతితో నిర్మితం; ప్రతిదానికీ గర్భగుడి, స్తంభాల మండపం, పైన పెద్ద ఆమలకంతో వక్ర నాగర శిఖరం (రేఖా ప్రాసాదం) ఉన్నాయి. దక్షిణాది రాజవంశం నిర్మించిన ఈ ఉత్తరాది రూపం తొలి ఆలయ శైలుల అధ్యయనంలో ఆలంపూర్‌కు ప్రాముఖ్యత ఇస్తుంది. గోడలపై నదీ దేవతలు, ద్వారపాలకులు, ఇతిహాస దృశ్యాలతో అందమైన గూళ్లు, జాలీ కిటికీలు, ద్వారబంధాలు ఉన్నాయి.

అన్నిటికంటే పెద్దదైన బాల బ్రహ్మ ఆలయంలో ఇప్పటికీ పూజలు జరుగుతాయి; దాని ముందు తర్వాతి కాలపు మండపం ఉంది. మిగిలినవి సంరక్షిత స్మారకాలు.

తత్త్వంInterpretation

ఒకే శివునికి బ్రహ్మ పేర్లతో తొమ్మిది ఆలయాలు సృష్టి, లయ దేవతలను ఒకే చోట కలుపుతాయి.

నేటి అర్థంInterpretation

తొలి భారతీయ ఆలయ వాస్తు అధ్యయనానికి ఇవి కీలక స్థలం; ఆవరణలోని పురావస్తు శాఖ చిన్న మ్యూజియంలో ఈ ప్రాంత శిల్పాలు ఉన్నాయి.

ఉత్సవాలు

మహాశివరాత్రి · Magha (Feb-Mar)

బాల బ్రహ్మ ఆలయంలో రాత్రంతా పూజ; భక్తులు జోగులాంబను కూడా దర్శిస్తారు.