A forest goddess shrine in Kendujhar district, famous for the millions of coconuts offered to the goddess. Travellers on the road stop here to pray for a safe journey.
HistoryDocumented history
Tarini is an ancient goddess of the forest peoples of Odisha, later adopted by the Hindu kings of Kendujhar. The temple stands by the highway, and coconut offerings pile up in such numbers that they are auctioned or given away. Many vehicles in Odisha carry the name 'Maa Tarini'.
Sthala PuranaTradition
A king of Kendujhar brought the goddess from the forest, on the condition that he should not look back as she followed. When he turned at Ghatagaon, she stayed there.
Aitihyas and storiesTradition and folklore
Devotees tie coconuts and send them with any passing vehicle, trusting that they will reach the goddess, and drivers do carry them.
PhilosophyInterpretation
Tarini, like Tara, is the one who carries across: the goddess of safe passage for travellers.
Meaning todayInterpretation
The shrine is a clear example of a tribal goddess who became central to Odia popular religion, and its coconut economy supports the local area.
केंदुझर ज़िले में एक वन देवी का मंदिर, जो देवी को चढ़ाए जाने वाले लाखों नारियलों के लिए प्रसिद्ध है। सड़क से गुज़रने वाले यात्री सुरक्षित यात्रा की प्रार्थना के लिए यहाँ रुकते हैं।
इतिहासDocumented history
तारिणी ओडिशा के वनवासी लोगों की प्राचीन देवी हैं, जिन्हें बाद में केंदुझर के हिंदू राजाओं ने अपनाया। मंदिर राजमार्ग के पास है, और नारियल के चढ़ावे इतनी संख्या में जमा होते हैं कि उन्हें नीलाम किया जाता या बाँट दिया जाता है। ओडिशा के कई वाहनों पर 'माँ तारिणी' नाम लिखा होता है।
स्थल पुराणTradition
केंदुझर के एक राजा देवी को वन से इस शर्त पर लाए कि जब वे पीछे-पीछे चलें तो वह पीछे मुड़कर न देखे। घटगाँव में उसके मुड़ते ही देवी वहीं रुक गईं।
ऐतिह्य और कथाएँTradition and folklore
भक्त नारियल बाँधकर किसी भी गुज़रते वाहन के साथ भेज देते हैं, यह भरोसा करते हुए कि वे देवी तक पहुँचेंगे, और चालक सचमुच उन्हें ले जाते हैं।
दर्शनInterpretation
तारा की तरह तारिणी पार कराने वाली हैं: यात्रियों की सुरक्षित यात्रा की देवी।
आज का अर्थInterpretation
यह मंदिर एक आदिवासी देवी का स्पष्ट उदाहरण है जो ओडिया लोकधर्म के केंद्र में आ गईं, और इसकी नारियल अर्थव्यवस्था स्थानीय क्षेत्र को सहारा देती है।
यह अनुवाद एक प्रारंभिक मसौदा है और मूल भाषी द्वारा समीक्षा की प्रतीक्षा में है।
କେନ୍ଦୁଝର ଜିଲ୍ଲାରେ ଏକ ବନଦେବୀଙ୍କ ପୀଠ, ଦେବୀଙ୍କୁ ଅର୍ପିତ ଲକ୍ଷ ଲକ୍ଷ ନଡ଼ିଆ ପାଇଁ ପ୍ରସିଦ୍ଧ। ରାସ୍ତାରେ ଯାଉଥିବା ଯାତ୍ରୀ ସୁରକ୍ଷିତ ଯାତ୍ରା ପାଇଁ ପ୍ରାର୍ଥନା କରିବାକୁ ଏଠାରେ ଅଟକନ୍ତି।
ଇତିହାସDocumented history
ତାରିଣୀ ଓଡ଼ିଶାର ବନବାସୀଙ୍କ ପ୍ରାଚୀନ ଦେବୀ, ଯାହାଙ୍କୁ ପରେ କେନ୍ଦୁଝରର ହିନ୍ଦୁ ରାଜାମାନେ ଗ୍ରହଣ କଲେ। ମନ୍ଦିର ରାଜପଥ ପାଖରେ, ଏବଂ ନଡ଼ିଆ ଅର୍ପଣ ଏତେ ସଂଖ୍ୟାରେ ଜମେ ଯେ ସେଗୁଡ଼ିକ ନିଲାମ ହୁଏ ବା ବଣ୍ଟାଯାଏ। ଓଡ଼ିଶାର ଅନେକ ଗାଡ଼ିରେ 'ମା' ତାରିଣୀ' ଲେଖାଥାଏ।
ସ୍ଥଳ ପୁରାଣTradition
କେନ୍ଦୁଝରର ଜଣେ ରାଜା ଦେବୀଙ୍କୁ ଜଙ୍ଗଲରୁ ଏହି ସର୍ତ୍ତରେ ଆଣିଲେ ଯେ ସେ ପଛେ ପଛେ ଆସିବା ବେଳେ ସେ ପଛକୁ ଚାହିଁବେ ନାହିଁ। ଘଟଗାଁରେ ସେ ଫେରି ଚାହିଁବା ମାତ୍ରେ ଦେବୀ ସେଠାରେ ରହିଗଲେ।
ଐତିହ୍ୟ ଓ କାହାଣୀTradition and folklore
ଭକ୍ତମାନେ ନଡ଼ିଆ ବାନ୍ଧି ଯେକୌଣସି ଯାଉଥିବା ଗାଡ଼ି ସହ ପଠାନ୍ତି, ବିଶ୍ୱାସ କରି ଯେ ତାହା ଦେବୀଙ୍କ ପାଖରେ ପହଞ୍ଚିବ, ଏବଂ ଚାଳକମାନେ ପ୍ରକୃତରେ ତାହା ନେଇଯାନ୍ତି।
ଦର୍ଶନInterpretation
ତାରାଙ୍କ ପରି ତାରିଣୀ ପାର କରାଉଥିବା: ଯାତ୍ରୀଙ୍କ ସୁରକ୍ଷିତ ଯାତ୍ରାର ଦେବୀ।
ଆଜିର ଅର୍ଥInterpretation
ଏହି ପୀଠ ଏକ ଆଦିବାସୀ ଦେବୀଙ୍କ ସ୍ପଷ୍ଟ ଉଦାହରଣ ଯିଏ ଓଡ଼ିଆ ଲୋକଧର୍ମର କେନ୍ଦ୍ରକୁ ଆସିଲେ, ଏବଂ ଏହାର ନଡ଼ିଆ ଅର୍ଥନୀତି ସ୍ଥାନୀୟ ଅଞ୍ଚଳକୁ ସହାୟତା କରେ।
ଏହି ଅନୁବାଦ ଏକ ପ୍ରାଥମିକ ଖସଡ଼ା; ଓଡ଼ିଆ ଭାଷୀଙ୍କ ସମୀକ୍ଷା ଅପେକ୍ଷାରେ ଅଛି।
Timeline
- Traditional, date unknownfoundedtraditionThe goddess is said to have come here from the forests at the wish of a king of Kendujhar.
Videos
No videos have been curated for this temple yet.
Sources
- Wikipedia: Maa Tarini Templetertiary
This entry is a draft. Traditional stories are presented as tradition, not as historical fact.