A hilltop temple of the twin goddesses Tara and Tarini above the Rushikulya river, counted in Odisha among the four chief (Adi) Shakti Peethas. It is a favourite place for children's first haircut, and Tuesdays in Chaitra draw huge crowds.
HistoryDocumented history
Pilgrims climb 999 steps up Kumari hill, or take a ropeway. The goddesses are two stone faces adorned with gold and silver. A Brahmin, Basu Prahraj, is said to have brought them from his home when they appeared to him and asked to be installed on the hill.
Sthala PuranaTradition
When Shiva carried Sati's body across the world, a part of it fell on this hill, and the goddess took her seat here as Tara and Tarini, the two who carry devotees across the ocean of existence.
Aitihyas and storiesTradition and folklore
Sailors of the old Kalinga ports are said to have prayed here before sailing to Southeast Asia, and the goddesses were their protectors.
PhilosophyInterpretation
Tara means she who carries across: the goddess as the saviour who helps one cross every danger.
Meaning todayInterpretation
The Chaitra festival is one of the biggest in south Odisha, and the shrine is a centre of Ganjam's cultural identity.
ऋषिकुल्या नदी के ऊपर जुड़वाँ देवियों तारा और तारिणी का पहाड़ी मंदिर, जिसे ओडिशा में चार प्रमुख (आदि) शक्तिपीठों में गिना जाता है। यह बच्चों के पहले मुंडन का प्रिय स्थान है, और चैत्र के मंगलवारों को भारी भीड़ होती है।
इतिहासDocumented history
तीर्थयात्री कुमारी पहाड़ी की 999 सीढ़ियाँ चढ़ते हैं, या रोपवे लेते हैं। देवियाँ सोने-चाँदी से सजे दो पत्थर के मुख हैं। कहा जाता है कि बसु प्रहराज नामक एक ब्राह्मण उन्हें अपने घर से लाए, जब वे उन्हें प्रकट होकर पहाड़ी पर स्थापित होने को कहने लगीं।
स्थल पुराणTradition
जब शिव सती के शरीर को लेकर संसार में घूमे, तब उसका एक अंश इस पहाड़ी पर गिरा, और देवी तारा और तारिणी के रूप में यहाँ विराजीं, वे दो जो भक्तों को भवसागर पार कराती हैं।
ऐतिह्य और कथाएँTradition and folklore
कहा जाता है कि पुराने कलिंग बंदरगाहों के नाविक दक्षिण-पूर्व एशिया जाने से पहले यहाँ प्रार्थना करते थे, और देवियाँ उनकी रक्षक थीं।
दर्शनInterpretation
तारा का अर्थ है पार कराने वाली: देवी तारणहार के रूप में जो हर संकट पार करने में सहायता करती हैं।
आज का अर्थInterpretation
चैत्र उत्सव दक्षिण ओडिशा के सबसे बड़े उत्सवों में से है, और यह मंदिर गंजाम की सांस्कृतिक पहचान का केंद्र है।
यह अनुवाद एक प्रारंभिक मसौदा है और मूल भाषी द्वारा समीक्षा की प्रतीक्षा में है।
ଋଷିକୁଲ୍ୟା ନଦୀ ଉପରେ ଯାଆଁଳା ଦେବୀ ତାରା ଓ ତାରିଣୀଙ୍କ ପାହାଡ଼ ମନ୍ଦିର, ଯାହାକୁ ଓଡ଼ିଶାରେ ଚାରି ଆଦି ଶକ୍ତିପୀଠ ମଧ୍ୟରେ ଗଣାଯାଏ। ଏହା ପିଲାଙ୍କ ପ୍ରଥମ ମୁଣ୍ଡନ ପାଇଁ ପ୍ରିୟ ସ୍ଥାନ, ଏବଂ ଚୈତ୍ର ମାସର ମଙ୍ଗଳବାରରେ ବିପୁଳ ଭିଡ଼ ହୁଏ।
ଇତିହାସDocumented history
ତୀର୍ଥଯାତ୍ରୀ କୁମାରୀ ପାହାଡ଼ର 999 ପାହାଚ ଚଢ଼ନ୍ତି, ବା ରୋପୱେ ନିଅନ୍ତି। ଦେବୀମାନେ ସୁନା-ରୁପାରେ ସଜ୍ଜିତ ଦୁଇଟି ପଥର ମୁଖ। କୁହାଯାଏ ବସୁ ପ୍ରହରାଜ ନାମକ ଜଣେ ବ୍ରାହ୍ମଣ ସେମାନଙ୍କୁ ନିଜ ଘରୁ ଆଣିଥିଲେ, ଯେତେବେଳେ ସେମାନେ ପ୍ରକଟ ହୋଇ ପାହାଡ଼ରେ ସ୍ଥାପିତ ହେବାକୁ କହିଲେ।
ସ୍ଥଳ ପୁରାଣTradition
ଶିବ ସତୀଙ୍କ ଶରୀର ନେଇ ଜଗତ ବୁଲିବା ବେଳେ ତାହାର ଏକ ଅଂଶ ଏହି ପାହାଡ଼ରେ ପଡ଼ିଲା, ଏବଂ ଦେବୀ ତାରା ଓ ତାରିଣୀ ରୂପେ ଏଠାରେ ବିଜେ କଲେ, ସେହି ଦୁଇ ଯିଏ ଭକ୍ତଙ୍କୁ ଭବସାଗର ପାର କରାନ୍ତି।
ଐତିହ୍ୟ ଓ କାହାଣୀTradition and folklore
କୁହାଯାଏ ପୁରୁଣା କଳିଙ୍ଗ ବନ୍ଦରର ସାଧବମାନେ ଦକ୍ଷିଣ-ପୂର୍ବ ଏସିଆ ଯିବା ପୂର୍ବରୁ ଏଠାରେ ପ୍ରାର୍ଥନା କରୁଥିଲେ, ଏବଂ ଦେବୀମାନେ ସେମାନଙ୍କ ରକ୍ଷାକର୍ତ୍ତ୍ରୀ ଥିଲେ।
ଦର୍ଶନInterpretation
ତାରା ଅର୍ଥ ପାର କରାଉଥିବା: ଦେବୀ ତାରଣକର୍ତ୍ତ୍ରୀ ରୂପେ ଯିଏ ପ୍ରତି ବିପଦ ପାର କରିବାରେ ସାହାଯ୍ୟ କରନ୍ତି।
ଆଜିର ଅର୍ଥInterpretation
ଚୈତ୍ର ପର୍ବ ଦକ୍ଷିଣ ଓଡ଼ିଶାର ସବୁଠାରୁ ବଡ଼ ପର୍ବ ମଧ୍ୟରୁ ଗୋଟିଏ, ଏବଂ ମନ୍ଦିରଟି ଗଞ୍ଜାମର ସାଂସ୍କୃତିକ ପରିଚୟର କେନ୍ଦ୍ର।
ଏହି ଅନୁବାଦ ଏକ ପ୍ରାଥମିକ ଖସଡ଼ା; ଓଡ଼ିଆ ଭାଷୀଙ୍କ ସମୀକ୍ଷା ଅପେକ୍ଷାରେ ଅଛି।
Timeline
- Legendary originfoundedtraditionPart of Sati's body is said to have fallen on Kumari hill; local tradition names the breasts.
Videos
No videos have been curated for this temple yet.
Sources
- Wikipedia: Taratarini Templetertiary
This entry is a draft. Traditional stories are presented as tradition, not as historical fact.