The largest Vishnu temple in the temple town of Kumbakonam, where Vishnu reclines as Sarangapani, 'holder of the bow Saranga'. Its inner shrine is built as a chariot drawn by horses and elephants, and its eleven-tiered tower is about 50 m high.
HistoryDocumented history
Kumbakonam, on the Kaveri, is a town of temples, and Sarangapani is the chief Vishnu temple among them. Its central shrine, called the Vaidika Vimana, is built as a chariot with stone wheels, horses and elephants. The Raja Gopuram, about 50 m high, is one of the tallest in Tamil Nadu. The temple faces the Potramarai tank, which it shares with the town's festivals.
Sthala PuranaTradition
The sage Hema prayed to have Lakshmi as his daughter, and she appeared in the Potramarai tank as Komalavalli. Vishnu came down from heaven in a chariot to marry her, which is why the shrine is shaped like a chariot.
Aitihyas and storiesTradition and folklore
The Vaishnava teacher Nathamuni heard pilgrims singing ten verses of Nammalvar beginning with 'Aravamudhe' here. Searching for the rest, he went on to recover the whole Nalayira Divya Prabandham, the 4,000 hymns of the Alvars.
PhilosophyInterpretation
The chariot-shrine shows a god on the move, who comes down to meet his devotees. The recovery of the Alvars' hymns from a few verses heard here is remembered as the rebirth of Tamil Vaishnava devotion.
Meaning todayInterpretation
The temple is central to Kumbakonam's festivals, including the Mahamaham held every twelve years. Its chariot festival, with two great chariots, fills the streets of the town.
मंदिरों के नगर कुम्भकोणम का सबसे बड़ा विष्णु मंदिर, जहाँ विष्णु 'सार्ङ्ग धनुष धारण करने वाले' सारंगपाणि के रूप में शयन करते हैं। इसका गर्भगृह घोड़ों और हाथियों द्वारा खींचे जाते रथ के रूप में बना है, और ग्यारह तलों वाला गोपुरम लगभग 50 मीटर ऊँचा है।
इतिहासDocumented history
कावेरी तट पर बसा कुम्भकोणम मंदिरों का नगर है, और उनमें सारंगपाणि प्रमुख विष्णु मंदिर है। वैदिक विमान कहलाने वाला इसका केंद्रीय देवालय पत्थर के पहियों, घोड़ों और हाथियों वाले रथ के रूप में बना है। लगभग 50 मीटर ऊँचा राजगोपुरम तमिलनाडु के सबसे ऊँचे गोपुरों में है। मंदिर पोत्रामरै तालाब की ओर है।
स्थल पुराणTradition
ऋषि हेम ने लक्ष्मी को पुत्री रूप में पाने की प्रार्थना की, और वे पोत्रामरै तालाब में कोमलवल्ली के रूप में प्रकट हुईं। विष्णु उनसे विवाह करने स्वर्ग से रथ में उतरे, इसीलिए देवालय रथ के आकार का है।
ऐतिह्य और कथाएँTradition and folklore
वैष्णव आचार्य नाथमुनि ने यहाँ यात्रियों को 'आरावमुदे' से आरंभ होने वाले नम्माळ्वार के दस पद गाते सुना। शेष पदों की खोज में निकलकर उन्होंने पूरा नालायिर दिव्य प्रबंधम्, आळ्वारों के 4,000 पद, फिर से प्राप्त किया।
दर्शनInterpretation
रथ रूपी देवालय ऐसे गतिशील भगवान को दिखाता है जो भक्तों से मिलने स्वयं उतरते हैं। यहाँ सुने कुछ पदों से आळ्वार भजनों की पुनःप्राप्ति को तमिल वैष्णव भक्ति का पुनर्जन्म माना जाता है।
आज का अर्थInterpretation
मंदिर कुम्भकोणम के उत्सवों का केंद्र है, जिनमें हर बारह वर्ष होने वाला महामहम भी है। दो विशाल रथों वाला इसका रथोत्सव नगर की सड़कों को भर देता है।
यह अनुवाद एक प्रारंभिक मसौदा है और मूल भाषी द्वारा समीक्षा की प्रतीक्षा में है।
கோவில் நகரான கும்பகோணத்தின் மிகப் பெரிய விஷ்ணு கோவில்; இங்கு விஷ்ணு 'சார்ங்கம் என்ற வில்லை ஏந்தியவர்' சாரங்கபாணியாகப் பள்ளிகொண்டுள்ளார். உள் சன்னதி குதிரைகளும் யானைகளும் இழுக்கும் தேராகக் கட்டப்பட்டுள்ளது; பதினொரு நிலைக் கோபுரம் சுமார் 50 மீ. உயரம்.
வரலாறுDocumented history
காவிரிக் கரையிலுள்ள கும்பகோணம் கோவில்களின் நகரம்; அவற்றில் முதன்மையான விஷ்ணு கோவில் சாரங்கபாணி. வைதிக விமானம் எனப்படும் இதன் மையச் சன்னதி கல் சக்கரங்கள், குதிரைகள், யானைகளுடன் தேராகக் கட்டப்பட்டுள்ளது. சுமார் 50 மீ. உயரமுள்ள ராஜகோபுரம் தமிழ்நாட்டின் உயரமானவற்றில் ஒன்று. கோவில் பொற்றாமரைக் குளத்தை நோக்கியுள்ளது.
தல புராணம்Tradition
ஹேம முனிவர் லட்சுமியை மகளாகப் பெற வேண்டினார்; அவள் பொற்றாமரைக் குளத்தில் கோமளவல்லியாகத் தோன்றினாள். விஷ்ணு அவளை மணக்க வானிலிருந்து தேரில் இறங்கி வந்தார்; அதனால்தான் சன்னதி தேர் வடிவில் உள்ளது.
ஐதீகங்களும் கதைகளும்Tradition and folklore
வைணவ ஆசாரியர் நாதமுனிகள் இங்கு யாத்ரீகர்கள் 'ஆராவமுதே' என்று தொடங்கும் நம்மாழ்வாரின் பத்துப் பாசுரங்களைப் பாடக் கேட்டார். மீதியைத் தேடிச் சென்று, ஆழ்வார்களின் 4,000 பாசுரங்களான நாலாயிர திவ்ய பிரபந்தம் முழுவதையும் மீட்டார்.
தத்துவம்Interpretation
தேர்ச் சன்னதி பக்தர்களைச் சந்திக்க இறங்கி வரும், இயங்கும் இறைவனைக் காட்டுகிறது. இங்குக் கேட்ட சில பாசுரங்களிலிருந்து ஆழ்வார் பாசுரங்கள் மீட்கப்பட்டது தமிழ் வைணவப் பக்தியின் மறுபிறப்பாக நினைவுகூரப்படுகிறது.
இன்றைய பொருள்Interpretation
பன்னிரண்டு ஆண்டுகளுக்கு ஒருமுறை நடக்கும் மகாமகம் உட்படக் கும்பகோணத்தின் திருவிழாக்களுக்குக் கோவில் மையமானது. இரண்டு பெரும் தேர்களுடன் நடக்கும் தேர்த்திருவிழா நகர வீதிகளை நிறைக்கிறது.
இந்த மொழிபெயர்ப்பு ஒரு முதல் வரைவு; தமிழ் அறிந்தவரின் சரிபார்ப்புக்குக் காத்திருக்கிறது.
Timeline
- By the 8th c.foundedprobableSeveral Alvars sang of Thirukudanthai.
- 12th-13th c.constructedprobableCholasThe central shrine was built in the Chola period.
Videos
No videos have been curated for this temple yet.
Sources
- Nalayira Divya Prabandham, The Alvarsdevotional
- Wikipedia: Sarangapani Templetertiary
This entry is a draft. Traditional stories are presented as tradition, not as historical fact.