A Western Chalukya Shiva temple at Dambal with an unusual plan: its sanctum and tower are star-shaped with 24 points, so that the walls catch light and shadow in many angles.
HistoryDocumented history
The temple is named after the large Nandi (Basava) in front of it. Its star-shaped plan was later developed further by the Hoysalas. Dambal was also a Buddhist centre, and an inscription there records a Buddhist monastery in the 11th century.
Sthala PuranaTradition
No ancient purana is recorded.
Aitihyas and storiesTradition and folklore
No local story is recorded.
PhilosophyInterpretation
The many-pointed star plan turns the shrine into a play of light, as if the stone itself were radiant.
Meaning todayInterpretation
Dodda Basappa is a key example of late Chalukya architecture in north Karnataka.
डंबळ में पश्चिमी चालुक्य काल का शिव मंदिर, जिसकी योजना असामान्य है: इसका गर्भगृह और शिखर 24 कोणों वाले तारे के आकार के हैं, जिससे दीवारें अनेक कोणों से प्रकाश और छाया पकड़ती हैं।
इतिहासDocumented history
मंदिर का नाम सामने के बड़े नंदी (बसव) पर है। इसकी तारे जैसी योजना को बाद में होयसलों ने और विकसित किया। डंबळ बौद्ध केंद्र भी था, और वहाँ का एक शिलालेख 11वीं सदी में एक बौद्ध विहार का उल्लेख करता है।
स्थल पुराणTradition
पुराण में कोई प्राचीन कथा दर्ज नहीं है।
ऐतिह्य और कथाएँTradition and folklore
कोई स्थानीय कथा दर्ज नहीं है।
दर्शनInterpretation
अनेक कोणों वाली तारा-योजना गर्भगृह को प्रकाश का खेल बना देती है, मानो पत्थर स्वयं दीप्त हो।
आज का अर्थInterpretation
दोड्ड बसप्पा उत्तर कर्नाटक में उत्तर-चालुक्य वास्तुकला का प्रमुख उदाहरण है।
यह अनुवाद एक प्रारंभिक मसौदा है और मूल भाषी द्वारा समीक्षा की प्रतीक्षा में है।
ಡಂಬಳದಲ್ಲಿರುವ ಪಶ್ಚಿಮ ಚಾಲುಕ್ಯ ಕಾಲದ ಶಿವ ದೇವಸ್ಥಾನ; ಇದರ ವಿನ್ಯಾಸ ಅಪರೂಪದ್ದು: ಗರ್ಭಗುಡಿ ಮತ್ತು ಶಿಖರ 24 ಮೂಲೆಗಳ ನಕ್ಷತ್ರಾಕಾರದಲ್ಲಿದ್ದು, ಗೋಡೆಗಳು ಅನೇಕ ಕೋನಗಳಲ್ಲಿ ಬೆಳಕು ಮತ್ತು ನೆರಳನ್ನು ಹಿಡಿಯುತ್ತವೆ.
ಇತಿಹಾಸDocumented history
ದೇವಸ್ಥಾನದ ಮುಂದಿರುವ ದೊಡ್ಡ ನಂದಿಯಿಂದ (ಬಸವ) ಇದಕ್ಕೆ ಈ ಹೆಸರು. ಇದರ ನಕ್ಷತ್ರಾಕಾರದ ವಿನ್ಯಾಸವನ್ನು ಮುಂದೆ ಹೊಯ್ಸಳರು ಇನ್ನಷ್ಟು ಬೆಳೆಸಿದರು. ಡಂಬಳ ಬೌದ್ಧ ಕೇಂದ್ರವೂ ಆಗಿತ್ತು; ಅಲ್ಲಿನ ಒಂದು ಶಾಸನ 11ನೇ ಶತಮಾನದ ಬೌದ್ಧ ವಿಹಾರವನ್ನು ದಾಖಲಿಸುತ್ತದೆ.
ಸ್ಥಳ ಪುರಾಣTradition
ಯಾವುದೇ ಪ್ರಾಚೀನ ಪುರಾಣ ದಾಖಲಾಗಿಲ್ಲ.
ಐತಿಹ್ಯಗಳು ಮತ್ತು ಕಥೆಗಳುTradition and folklore
ಯಾವುದೇ ಸ್ಥಳೀಯ ಕಥೆ ದಾಖಲಾಗಿಲ್ಲ.
ತತ್ತ್ವInterpretation
ಅನೇಕ ಮೂಲೆಗಳ ನಕ್ಷತ್ರ ವಿನ್ಯಾಸ ಗರ್ಭಗುಡಿಯನ್ನು ಬೆಳಕಿನ ಆಟವಾಗಿಸುತ್ತದೆ, ಕಲ್ಲೇ ಪ್ರಕಾಶಿಸುತ್ತಿರುವಂತೆ.
ಇಂದಿನ ಅರ್ಥInterpretation
ದೊಡ್ಡಬಸಪ್ಪ ಉತ್ತರ ಕರ್ನಾಟಕದ ಉತ್ತರಕಾಲೀನ ಚಾಲುಕ್ಯ ವಾಸ್ತುಶಿಲ್ಪದ ಪ್ರಮುಖ ಉದಾಹರಣೆ.
ಈ ಅನುವಾದ ಪ್ರಾಥಮಿಕ ಕರಡು; ಕನ್ನಡ ಭಾಷಿಕರ ಪರಿಶೀಲನೆಗಾಗಿ ಕಾಯುತ್ತಿದೆ.
Timeline
- 12th c.constructedprobableThe temple is built under the Western Chalukyas.
Videos
No videos have been curated for this temple yet.
Sources
- Wikipedia: Doddabasappa Templetertiary
- Photo: Dineshkannambadi, CC BY-SA 3.0, via Wikimedia Commons
This entry is a draft. Traditional stories are presented as tradition, not as historical fact.
Suggest an edit
Spotted a mistake or know more about this temple? Tell us, with a source if you have one.